MESAI TAKİBİNDE BİYOMETRİK VERİ KULLANIMI: KURUL’DAN NET SINIR
Kişisel Verileri Koruma Kurulu 29.04.2026 tarihli ve 2026/921 sayılı İlke Kararı ile işverenler nezdinde yaygın olarak kullanılan biyometrik veriye dayalı mesai takip sistemlerine ilişkin uygulamaya yön verecek esasları belirlemiştir.
Kararın temel yaklaşımı açık:
Biyometrik veri kullanımı ancak gerçekten zorunlu ve ölçülü ise hukuka uygun kabul edilebilir.
-
İş Kanunu ve ilgili yönetmeliklerde işverenin çalışma sürelerini takip etmesi ve belgelendirmesine yönelik düzenlemeler bulunmakla birlikte, çalışma sürelerinin takibinin biyometrik veri işlenmesi suretiyle yapılmasını zorunlu kılan açık bir yasal düzenleme bulunmadığı belirtilmiştir. Bu nedenle, mesai takibi amacıyla biyometrik veri işlenmesi “kanunda açıkça öngörülmüş olma” şartına dayandırılamayacaktır.
-
Uygulamada, mesai takibi amacıyla biyometrik veri işleme faaliyetlerinin çoğunlukla açık rıza şartına dayandırıldığının görüldüğü belirtilmiştir. Ancak, işçi-işveren ilişkisinin doğası gereği barındırdığı güç dengesizliği dikkate alındığında, çalışan tarafından verilen açık rızanın özgür iradeye dayandığı hususunda tereddüt bulunmaktadır. Bu itibarla söz konusu açık rıza tek başına yeterli bir hukuki dayanak oluşturmayacaktır.
-
Hukuken geçerli bir açık rızanın mevcut olduğu ihtimalde dahi mesai takibinin, şifreli kart veya PIN tabanlı sistemler, imza föyü gibi daha az müdahaleci yöntemlerle yapılmasının mümkün olduğu durumlarda, biyometrik veri işlenmesine başvurulması ölçülülük ilkesi ile bağdaşmayacaktır.
Kurul, geçmişte verdiği kararlarda biyometrik veri işlenmesinde ölçülülük ilkesinin önemini vurgulamış ve bu ilkenin ihlal edildiği durumlarda veri sorumluları hakkında ciddi idari para cezaları tesis etmiştir. Biyometrik tanımlama sistemlerinin kullanımının artması ve Kurul’a yapılan şikayetler üzerine Resmî Gazete’de yayımlanan bu İlke Kararı ile söz konusu işleme faaliyetlerine net bir sınır çizildiği belirtilmiş; aksi yöndeki uygulamaların sürdürülmesi halinde idari yaptırımların uygulanacağı bir kez daha vurgulanmıştır.
Dolayısıyla işverenler başta olmak üzere tüm veri sorumlularının; mevcut biyometrik sistemlerini gözden geçirmeleri, alternatif (kartlı geçiş, vb.) sistemlere geçiş planı oluşturmaları ve uyumsuz uygulamaları sonlandırmaları önem arz etmektedir.
İlke Kararı’nın tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.👇🏻
https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/06/20260602-3.pdf